Wat als we geen water besparen?

Door economische en demografische ontwikkelingen en klimaatverandering neemt de vraag naar drinkwater sinds enige jaren toe. Zeker afgelopen zomer heeft ons laten zien dat er een limiet is. Voor Vitens reden via de eigen operatie, op onze kantoren, via zakelijke klanten en via huishoudens water te gaan besparen. Het is immers belangrijk dat er niet alleen nu, maar ook in de toekomst voldoende en betaalbaar drinkwater beschikbaar is. “Water is het belangrijkste goedje op aarde, maar we gaan er zo makkelijk mee om. We kunnen altijd leveren, maar tegen welke kosten willen we dat doen?” Sander Uittenbosch, teammanager Centrale Waterverdeling bij Vitens, legt uit: wat als we geen water besparen?

De zomer van 2018

Normaal gesproken zien we in de aanloop naar de zomer vaak een toename van verbruik. Rond de zomervakantie neemt deze af. Afgelopen zomer gebeurde dit niet, doordat veel mensen in Nederland op vakantie gingen of gewoon thuisbleven. In de avond douchen mensen extra of sproeien ze de tuin. Dat zorgde ervoor dat de piek heel hoog was en ook steeds langer duurde. Met als gevolg dat we de productie steeds verder moesten opvoeren, tot een punt dat we een limiet bereikten. De vraag is op zo’n moment veel hoger dan dat we kunnen produceren. De kelders van onze productielocaties komen dan bijna leeg te staan. Vanaf dat moment was de oproep aan onze klanten: neem buiten de piekuren water op. Werkzaamheden werden stopgezet, er was een spuiverbod (schoonspoelen van de leidingen) en we gingen in gesprek met de grootzakelijke markt over waterbesparing en het innemen van water buiten de piekuren.

"Ik vergelijk het met een snelweg: hoeveel rijbanen wil je de snelweg maken? We moeten met elkaar goed nadenken over onze maatschappelijke verantwoordelijkheid."

Van bewustwording, naar besparing

Maar aan die lange, warme zomer kwam geen einde. De boodschap veranderde van bewustwording rondom water, naar opnemen buiten de pieken, naar besparen. We konden die grote hoeveelheden gewoonweg niet meer maken. Deze oproep had heel even effect, maar niet iedereen trok zich hier wat van aan. Toen hebben we handmatig moeten ingrijpen door drukken te verlagen. Absoluut een niet wenselijke situatie. Je moet een bepaalde uitgaande druk hebben op een productielocatie, om mensen aan het einde van het net van water te kunnen voorzien. Verlaag je de druk te ver, dan hebben bepaalde gebieden geen water meer. Bovendien kunnen er lekken ontstaan, doordat de leidingen altijd onder spanning staan. Aan de binnenkant door het water, aan de buitenkant door de aarde. Verandert dat, dan gaat de grond erop drukken en ontstaan er lekken. Dat wil je niet, zeker niet in zo’n warme periode.

Een verantwoordelijkheid van ons allemaal

Technisch gezien is meer water leveren geen uitdaging. We kunnen de productiecapaciteit uitbreiden, leidingen groter en zwaarder maken… Ik vergelijk het met een snelweg: hoeveel rijbanen wil je de snelweg maken? In Nederland kunnen we file voorkomen, door van drie naar zes banen te gaan. Een oplossing voor de komende tien jaar, waarbij je natuur inruilt voor asfalt. Tot hoeverre zijn we bereid dit te doen? We moeten met elkaar goed nadenken over onze maatschappelijke verantwoordelijkheid. Het heeft effect op de landbouw en ook de natuur wordt zwaarbelast. Kijk hoe droog en dor de omgeving nu is. Mijn advies: accepteer dat je bewuster omgaat met water. We moeten met zijn allen die verantwoordelijkheid dragen. En heb je daar lak aan, dan moet je ook de gevolgen accepteren.

"Het is heel vanzelfsprekend dat water altijd uit de kraan komt. Volgens mij moeten we daar wat aan doen."

Kraanwater is té vanzelfsprekend

Doen we nu niets, dan wordt het in de toekomst vooral in de piekmomenten steeds moeilijker mensen van water te voorzien. Met als mogelijk effect dat je op bepaalde momenten bijna geen water meer hebt. Precies het moment waarop jij je pan met aardappels wilt opzetten, de was wilt doen, het toilet doorspoelt of wilt douchen. Ga daarom vooral in warme periodes spaarzaam met drinkwater om. Als we daar die piek minder lang en minder hoog kunnen maken, zou dat gigantisch schelen. Ik ben daarom heel blij met een waterbesparingscampagne. Het is heel vanzelfsprekend dat water altijd uit de kraan komt. En dat willen we in de toekomst voor onze kinderen ook zo houden.

Feiten & cijfers

  • Vitens ziet in haar verzorgingsgebied een stijging van het waterverbruik van 346 miljoen m3 in 2014, naar 377 miljoen m3 in 2018. Dit komt o.a. doordat bedrijven meer water verbruiken en er iedere dag 136 Nederlanders bijkomen.
  • Het waterverbruik bij langdurige droogte en warmte, zoals afgelopen zomer, neemt toe. In 2018 verbruikten we op een dag 140% meer dan wat er normaal verbruikt wordt.
  • In 2050 verbruiken we naar verwachting 30% meer water dan nu. Dat is 100 miljard liter. Onhoudbaar voor de toekomst.
  • Gemiddeld gebruiken we 120 liter drinkwater per dag. Het grootste verbruik komt door douchen, het sproeien van de tuin en het doortrekken van het toilet.
  • Uit onderzoek blijkt dat mensen hun dagelijks verbruik veel lager inschatten, namelijk 60 liter per dag.

Meer informatie en waterbesparingstips

Over Sander Uittenbosch

Sander is teammanager Centrale Waterverdeling (CWV). Het CWV is hét middelpunt van de organisatie als het gaat om waterlevering. De hoofdtaak van het CWV is het optimaliseren van de operationele waterverdeling, reageren op de invloed van storingen en het aanpassen van de waterverdeling tijdens werkzaamheden in de infrastructuur. Drie jaar geleden startte Sander met het maken van een warmteplan en het vormen van een warmte(crisis)team, waar inmiddels de gehele organisatie bij is aangehaakt. Na de evaluatie van de zomer van 2018, volgt nu de opvolging van acties. De waterbesparingscampagne is een van deze acties. Maar denk bijvoorbeeld ook aan het uitbreiden van de productiecapaciteit.

De website Vitens.com werkt het best met cookies. Hiermee verbeteren wij de website en onze service. Meer info: privacy statement.